به گزارش قدس آنلاین، واقعه تاریخی غدیر و ولایت امیرالمومنین (ع) در طول تاریخ همواره غرض ورزان و شبهه افکنان را به دشمنی وا داشته است در مقابل هم بوده اند بزرگانی که کوشیده اند به این عوام فریبی ها پاسخ متقن دهند. از جمله این شخصیت ها مرحوم علامه امینی صاحب اثر گرانسنگ الغدیر است. در این نوشتار به یکی سوالات درباره ولایت حضرت امیرالمومنین (ع) مبنی بر اینکه چرا نام آن حضرت (ع) در قرآن تصریح نشده است با استناد به کتاب "خط روشن" (گزیده کتاب ارزشمند الغدیر) پاسخ داده می شود.
آیات ده گانه مومن:
(آیاتی که از امیرالمومنین (ع) در آن ها با عنوان مومن یاد شده است)(1)
أَفَمَن کَانَ مُؤْمِنًا کَمَن کَانَ فَاسِقًا لَّا یَسْتَوُونَ؛ آیا کسی که با ایمان باشد، همچون کسی است که فاسق است؟(2)
طبری در تفسیر خود از عطاء بن یسار چنین نقل می کند: میان ولیدبن عقبه بن ابی معیط و علی (ع) گفتگویی درگرفت. ولید گفت: زبان من از تو بازتر و من از تو سخنورترم و نیزه ام از تو تیزتر است و در عقب نشاندن لشکر دشمن از تو تواناترم. علی (ع) در پاسخ به او فرمود: ساکت شو! تو فردی فاسق و گناهکار هستی. در این هنگام بود که خداوند این آیه را نازل فرمود. این حدیث را ابن ابی الحدید در کتاب "شرح نهج البلاغه" خود ذکر کرده و از خود استادش نقل می کند که او گفت: این حدیث از واضحاتی است که شکی در آن نیست، زیرا مشهور علما آن را نقل کرده اند و همه بر آن اتفاق نظر دارند.
وَ إِنْ یُریدُوا أَنْ یَخْدَعُوکَ فَإِنَّ حَسْبَکَ اللَّهُ هُوَ الَّذی أَیَّدَکَ بِنَصْرِهِ وَ بِالْمُؤْمِنینَ؛ و اگر بخواهند تو را فریب دهند،خدا را برای حمایت تو کافی است، او همان کسی است که تو را با یاری خود و مومنان تقویت کرد. (3)
حافظ ابوالقاسم بن عساکر در "تاریخ مدینه دمشق" از ابوهریره نقل می کند که او گفت: "مکتوب علی العرش: لا اله الّا الله، وحدی لا شریک لی و محمد عبدی و رسولی و ایدته بالعلی: ذلک قوله عزو جل فی کتابه الکریم، هو الذی ایدک بنصره و بالمومنین، علیّ وحده"( بر عرش نگاشته شده است: هیچ خدایی جز منِ یگانه بی شریک نیست. محمد بنده و فرستاده من است، که او را با علی تایید و کمک نمودم، و این سخن خداوند عز و جل است که در کتاب کریمش می فرماید: او همان کسی است که تو را با یاری خود و مومنان تقویت کرد، تنها کسی که از کلمه مومنان اراده می شود، علی (ع) است.
سید همدانی در کتاب "مودة القربی" از حضرت علی (ع) چنین نقل می کند: رسول خدا (ص) خطاب به من فرمود: در سفر معراجم به سوی آسمان، نام تو را در چهار جایگاه در کنار اسم خودم دیدم؛ ابتدا هنگامی که به بیت المقدس رسیدم، دیدم بر صخره ای نوشته شده است: "لا اله الا الله، محمد رسول الله، ایدته بعلی وزیره"(هیچ خدایی جز الله نیست، محمد فرستاده خداست و او را با وزیرش علی تایید و کمک نمودم) سپس به سدرة المنتهی رسیدم و دیدم بر آن نوشته شده بود:" انی انا الله لا اله الا انا وحدی، محمد صفوتی من خلقی، ایدته بعلی وزیره و نصرته به"(همانا من الله هستم، هیچ خدایی جز من نیست، محمد برگزیده من بر مخلوقاتم است و او را با وزرش علی (ع) یاری و مدد نمودم.) و چون به عرش پرورددگار عالمیان رسیدم، دیدم بر پایه های آن نوشته شده بود: "انی انا الله، لا اله الا انا، محمد حبیبی من خلقی، ایدته بعلی وزیره و نصرته به"( همانا من الله هستم، هیچ خدایی جز من نیست، محمد برگزیده من بر مخلوقاتم است و او را با وزیرش علی یاری نمودم.) و در نهایت هنگامی که به بهشت رسیدم، دیدم در در برابر آن نوشته بود:"لا اله الا انا، محمد حبیبی من خلقی، ایدته بعلی وزیره و نصرته به"
یا أَیُّهَا النَّبِیُّ حَسْبُکَ اللَّهُ وَ مَنِ اتَّبَعَکَ مِنَ الْمُؤْمِنینَ؛ ای پیامبر خداوند و مومنانی که از تو پیروی می کنند، برای حمایت تو کافی است و فقط بر آنها تکیه کن.(4)
حافظ ابونعیم در کتاب خود به نام "فضائل الصحابه" نقل کرده است: این آیه درباره حضرت علی (ع) نازل شده است و مراد از کلمه المومنین در این آیه حضرت علی (ع) است.
مِنَ الْمُؤْمِنینَ رِجالٌ صَدَقُوا ما عاهَدُوا اللَّهَ عَلَیْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضى‏ نَحْبَهُ وَ مِنْهُمْ مَنْ یَنْتَظِرُ وَ ما بَدَّلُوا تَبْدیلاً؛ مؤمنان با خدا عهد بستند که در برخورد با دشمنان از صحنه کارزار نگریزند. از میان آنان مردانى بودند که به آنچه با خدا بر سر آن پیمان بستند صادقانه وفا کردند. پس برخى از آنان با مردن یا کشته شدن در راه خدا، اجل خود را به پایان بردند و برخى از آنان این را انتظار مى برند و در پیمان و مواضع خود هیچ تغییر و تبدیلى ایجاد نکرده اند. (5)
خطبی خوارزمی در کتاب "مناقب" و صدر الحفاظ گنجی در کتاب "کفایة الطالب" به نقل از حافظ، محمدبن جریر طبری (نگارنده تفسیر و تاریخ طبری) و مفسران دیگر روایت کرده اند: عبارت " فَمِنْهُمْ مَنْ قَضى‏ نَحْبَهُ" از این آیه درباره حمزه و اصحابش نازل شده است، چرا که آنان با خدا پیمان بسته بودند تا میدان جنگ را ترک نکرده و از دشمن روی نگردانند، پس آن قدر روبه روی دشمن جهاد نمودند تا به شهادت رسیدند و عبارت:" وَ مِنْهُمْ مَنْ یَنْتَظِرُ" درباره علی بن ابی طالب (ع) است، او نیز در مسیر جهاد و شهادت گام برداشت و هیچ گاه منحرف نشد و شیوه اش را تغییر نداد.
ابن حجر هیتمی در کتاب "صواعق المحرقه" می نویسد: هنگامی که علی (ع) در مسجد کوفه بر فراز منبر سخن می گفت، شخصی از او درباره آیه مِنَ الْمُؤْمِنینَ رِجالٌ صَدَقُوا ما عاهَدُوا اللَّهَ عَلَیْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضى‏ نَحْبَهُ وَ مِنْهُمْ مَنْ یَنْتَظِرُ وَ ما بَدَّلُوا تَبْدیلاً پرسید. آن حضرت در جواب فرمود: خداوندا مرا ببخش، این آیه درباره من و عمویم حمزه و پسر عمویم عبیدة بن حارث بن عبدالمطلب نازل شده است؛ اما عبیده در جنگ بدر به شهادت رسید، حمزه هم در جنگ احد شهید شد. ولی من منتظر روزی هستم که به دست بدبخت ترین فرد امت به شهادت برسم و محاسنم از خون سرم رنگین شود. این پیمانی است که حبیبم ابوالقاسم رسول الله (ص) با من بسته است.
آیه ولایت
اِنّما وَلیّکم الله و رسوله والّذین آمنوا الّذین یقیمون الصّلوة و یؤتون الزّکاة و هم راکعون؛ سرپرست و ولی شما تنها خداست و پیامبر او و آن ها که ایمان آوردند همان ها که نماز را برپا می دارند و در حال رکوع زکات می دهند.(6)
(توضیح این آیه در بخش های بعدی عنوان می شود.)
همچنین آیات 19 سوره توبه، 96 سوره مریم، 21 سوره جاثیه، 7 سوره بینه، 3 سوره والعصر، 119 توبه، 10 و 11 سوره واقعه، 23 سوره شوری، 10 سوره حشر، 12 سوره حاقه، 6 سوره حمد، 274 سوره بقره و ... همگی در شان نزول آن حضرت یا در وصف یاری ایشان بوده است.
بنابراین در جواب برخی که می گویند: اگر ولایت و وصایت علی (ع) حق است، پس چرا نام ایشان در قرآن نیامده است؟ می گوییم: بر فرض پذیرش این سخن، آیا ذکر وصف و بیان فضایل بهتر و برتر است یا ذکر اسم؟
در قرآن به علی (ع) با دهها ویژگی او اشاره شده است که بر غیر او تطبیق نمی کند. اگر به جای ذکر وصف، نام آن حضرت ذکر می شد، در زمان پیامبر(ص) و بلکه در طول تاریخ خیلی از سوء استفاده کنندگان نام علی را بر خود می گذاردند و مدعی می شدند، چنان که نام برخی از خلفای بنی عباس، مهدی بود و خود را مهدی موعود معرفی می کردند، همان اتفاقی که حتی در عصر حاضر نیز شاهد تکرار آن هستیم. علاوه بر آنکه در صورت ذکر نام علی (ع) چه بسا دشمنان ولایت، قرآن را تحریف نموده و آیات ولایت را حذف می کردند.
پی نوشت ها:
1. الغدیر، جلد 2، صفحات 87 تا 101
2. سوره سجده، آیه 18
3. انفال، آیه 62
4. همان، 64
5. سوره احزاب، آیه 23
6. مائده، آیه 55
انتهای خبر/